امامجمعه اهلسنت زاهدان با انتقاد از ساختارهای حاکم، قانون اساسی، نگاههای مذهبی و امنیتی، و نحوه حکمرانی پس از انقلاب، تأکید کرد که تنها راه برونرفت از بحرانهای کنونی، بازگشت به عدالت، آزادی، شایستهسالاری و نگاه ملی است.
به گزارش شبکه اسناد حقوق بشر بلوچستان (کمپین فعالین بلوچ)، امروز جمعه ۱۷ بهمن ماه ۱۴۰۴، مولانا عبدالحمید اسماعیل زهی، در مراسم نماز جمعه با اشاره به سالگرد انقلاب ۱۳۵۷ گفت که مردم ایران در آن زمان برای رسیدن به «عدالت» و «زندگی بهتر» انقلاب کردند، اما متأسفانه وعدههایی که در زمینه عدالت، آبادانی و رفاه داده شده بود، محقق نشد.
وی با تأکید بر اینکه انقلاب ۵۷ ماهیتی «ملی» داشت، افزود: “در زمان انقلاب، قومیت و مذهب مطرح نبود و مردم با محبت و همدلی در کنار هم قرار داشتند. هدف، دستیابی به حقوق، کرامت انسانی و زندگی بهتر بود.”
مولانا عبدالحمید با اشاره به روند تدوین قانون اساسی اظهار داشت که در زمان نگارش قانون اساسی، اشکالاتی در آن ایجاد شد و برخی بندها با هدف بقای قدرت تصویب شدند؛ قوانینی که نه در اسلام و نه در قوانین بینالمللی سابقهای نداشتند. به گفته وی، وجود همین بندها باعث شکلگیری بسیاری از مشکلات کنونی شده و به همین دلیل بحث اصلاح قانون اساسی مطرح است.
امامجمعه زاهدان با انتقاد از حذف گروهها و جریانهای مؤثر پس از انقلاب نیز اشاره و تاکید کرد که به جای تشکیل یک حکومت فراگیر، بسیاری از گروهها کنار زده شدند و نگاههای مذهبی و قومی حاکم شد، در حالی که مسیر دین اسلام، فراگیر، فراقومی و فرامذهبی است و حقوق اقلیتهای دینی باید بهطور کامل رعایت شود.
وی هشدار داد که تنگنظریها بهمرور گسترش یافت و زمینه را برای روی کار آمدن جریانهای افراطی فراهم کرد؛ امری که به گفته او، به بنبستهای امروز انجامیده است.
مولانا عبدالحمید با اشاره به تأثیر این رویکردها بر نهادهای حکومتی گفت: “گزینشهای سخت باعث شد بسیاری از افراد توانمند نتوانند وارد مجلس شوند و در دولتها نیز شایستگی جای خود را به وابستگیها داد. به گفته او، بارها نسبت به پیامدهای این روند هشدار داده شده بود.”
وی با انتقاد از امنیتیشدن فضای کشور تصریح کرد، بهمرور زمان، کشور به سمت فضای امنیتی و نظامی رفت و نظامیها وارد سیاست و اقتصاد شدند؛ در حالی که این عرصهها باید توسط سیاستمداران اداره شود. حتی مذاهب، رسانهها و زندگی خصوصی مردم نیز امنیتی شد و در برخی مناطق، اماکن مذهبی تعطیل یا تصرف شدند.
امامجمعه زاهدان با اشاره به اعتراضات دیماه گفت: “پیش از وقوع این حوادث، نسبت به بنبست سیاسی و اقتصادی هشدار داده شده بود، اما به این هشدارها توجه نشد.” به گفته او، بیان واقعیتها از سر دلسوزی بوده تا راهحلی برای جلوگیری از بحرانها پیدا شود.
مولانا عبدالحمید حوادث دیماه را «دلخراش و تکاندهنده» توصیف کرد و گفت: “هیچ عالم معتدلی نمیتواند ریختن خون مردم را توجیه کند. مردمی که معیشتشان به بنبست رسیده بود، اعتراض کردند و کاش صدای آنان شنیده میشد.”
وی با تأکید بر ضرورت مشورت در حکمرانی اظهار داشت: “هیچ مسئولی نباید بر یک روش نادرست اصرار کند. مشورت باید با منتقدان و مخالفان نیز صورت گیرد، نه فقط با نزدیکان و حامیان؛ از سوی دیگر، اختلافات درونی زمینهساز فشارها و لشکرکشیها شده است. به گفته او، اکثریت مردم ایران ناراضیاند و بسیاری از مشکلات موجود، بهسادگی قابل پیشگیری و حل بود.
مولانا عبدالحمید اسلام را دین اعتدال دانست و تأکید کرد: “اگر عدالت و آزادیهایی که در ابتدای انقلاب وعده داده شد اجرا میشد و کشور بر مسیر اعتدالی حرکت میکرد، بحرانهای کنونی شکل نمیگرفت. نگاه قومی و مذهبی پاسخگوی جامعه متکثر ایران نیست و تنها «نگاه ملی» و فراگیر میتواند کشور را اداره کند.
