آخرین آمار از وضعیت اشتغال و تحرک اقتصادی در سیستان و بلوچستان نگران‌کننده است. این در حالی است که میان آمار رسمی بیکاری مسئولان با واقعیت میدانی تفاوت‌های جدی وجود دارد.

برخی کارشناسان معتقدند، بیکاری در حالی در زمره اصلی‌ترین مشکلات سیستان و بلوچستان محسوب می‌شود که سال به سال نیز آمار بیکاران در این استان افزایش چشمگیری پیدا می‌کند.

به گزارش کمپین فعالین بلوچ به نقل از ایسنا بر اساس آمار رسمی، سیستان و بلوچستان تا سال ۹۴ بیش از سه میلیون و ۱۰۰ هزار نفر جمعیت خواهد داشت و با این جمعیت ۳.۹ درصد از جمعیت کل کشور را به خود تخصیص می‌دهد. هم‌اکنون نرخ عرضه نیروی کار در این استان بر اساس سرشماری سال ۹۰ حدود ۷۵۷ هزار نفر بوده و تا سال ۹۴ عرضه نیروی کار در استان به ۸۴۹ هزار نفر افزایش می‌یابد.

همچنین براساس آمارهای موجود نرخ مشارکت در استان برای سال ۹۰ معادل ۳۶.۶ درصد بوده که در سال ۹۴ این میزان به ۳۷.۵ درصد می‌رسد. در حالی که نرخ بیکاری سیستان و بلوچستان در سال ۸۵ معادل ۳۱.۵ درصد، در سال ۸۹ معادل ۳۶.۷ درصد و در سال ۹۰ حدود ۲۷.۲ درصد اعلام شده، ادعای برخی کارشناسان مبنی بر نرخ واقعی بیکاری در سیستان و بلوچستان ۳۵ تا ۴۰ درصد در شرایط حاضر است که این ارقام دور از ذهن نیست. برخی کارشناسان معتقدند در خوشبینانه‌ترین وضعیت در صورتی که بتوان برنامه‌ریزی‌های توسعه را به صورت کامل در این استان اجرا کرد، تا سال ۹۴ نرخ بیکاری نهایتاً به ۱۶.۷ درصد تقلیل می‌یابد.

سیستان و بلوچستان در حوزه تحرک اقتصادی و نرخ بیکاری در پایین‌ترین رده‌های کشور قرار دارد

محمدحسین جلالی، مدیرکل دفتر اطلاعات و آمار استانداری سیستان و بلوچستان با اشاره به دو رقمی بودن نرخ بیکاری در استان اظهار کرد: مطابق تعاریف و مفاهیم آماری موجود و در اختیار که مبتنی بر خوداظهاری افراد است، بیکاری کلی استان در سال گذشته ۱۱.۴ درصد و در جمعیت جوان با سنین ۱۰ تا ۲۴ سال به میزان ۲۵.۴ درصد بوده است.

جلالی ضمن تأیید پایین بودن نرخ مشارکت اقتصادی در سیستان و بلوچستان، اظهار کرد: در حال حاضر دولت برای ایجاد اشتغال در استان چاره‌ای جز ورود مستقیم به عرصه اقتصاد ندارد، چراکه باید در این رابطه اقدامات اساسی انجام شود که از عهده بخش خصوصی خارج است.

وی با تصریح بر عقب‌ماندگی بخش صنعت در سیستان و بلوچستان عنوان کرد: طی سال‌های اخیر برخی واحدهای تولیدی مستقر در شهرک‌های صنعتی استان به علت پرداخت نشدن یارانه به بخش تولید، تعطیل شده‌اند.

جلالی آمار دقیق میانگین نرخ بیکاری و مشارکت اقتصادی سیستان و بلوچستان در دوره زمانی سال‌های ۸۴ تا ۹۲ را نیازمند بررسی بیشتر عنوان و تصریح کرد: آنچه مسلم است در این دو شاخص وضعیت استان در کشور مطلوب نیست و در پایین‌ترین رده‌ها قرار دارد.

وی در پاسخ به پرسشی مبنی بر این که آمارهای رسمی نرخ بیکاری در سیستان و بلوچستان چقدر با واقعیت منطبق است، گفت: بر اساس تعاریف رسمی، افراد بیکار به افراد جویای کار گفته می‌شود و افرادی که دنبال کار نبوده و یا افرادی که کاری برای اشتغال آنان انجام نشده و به نوعی سرخورده شده‌اند، از تعریف خارج شده و در دایره بیکاران واقعی قرار نمی‌گیرند.

وی اظهار کرد: این موضوع در کنار برخی مسائل دیگر باعث می‌شود نرخ بیکاری واقعی در جوانان تا حدودی تناسب داشته باشد اما نرخ کلی بیکاری با آنچه در جامعه وجود و عینیت دارد، متفاوت است.

وی تاکید کرد: در مفاهیم و تعاریف آماری رسمی حتی به افرادی که در هفته یک ساعت کار مفید انجام می‌دهند، شاغل می‌گویند.

سهم سیستان و بلوچستان در تولید اقتصادی کشور کمتر از یک درصد است

محمد شهیکی‌تاش، مدرس دانشگاه و دانش آموخته رشته اقتصاد اظهار کرد: سیستان و بلوچستان در بیشتر متغیرها و شاخص‌های کلان کشوری وضعیت نامناسبی دارد. این استان در شاخص‌هایی همچون ارزش افزوده، پس‌انداز، تولید ناخالص استانی، صنعت و سایر آمارهای اقتصادی سهمی کمتر از یک درصد را در کشور دارد.

وی با شکننده ارزیابی کردن سند آمایش سرزمینی سیستان و بلوچستان گفت: از آنجا که این سند در دست بازنگری است باید برخی اولویت‌های آن مورد تجدیدنظر قرار گیرد. مثلا اگرچه این استان در بخش‌های تجارت و ترانزیت از مزیت نسبی برخوردار است اما باید به سمت و سوی فرصت‌های پایدارتر همچون خدمات و گردشگری تغییر جهت داده و به آن‌ها اولویت بیشتری داد.

باید واقعیت میزان بیکاری را به دولت گفت

حمیدرضا پشنگ‌ریگی از نمایندگان سیستان و بلوچستان در مجلس بر فراهم کردن زمینه‌های لازم برای سرمایه‌گذاران تأکید و اظهار کرد: هر یک از دستگاه‌های اجرایی استان باید مسیرها و زمینه‌ها را برای سرمایه‌گذاری آماده کنند تا هر سرمایه‌گذار هنگام مراجعه جهت سرمایه‌گذاری با مشکل مواجه نشود.

نماینده مردم خاش در مجلس نجات منطقه و کشور از وضعیت اقتصادی کنونی را در گروی روان‌سازی و واقع شدن بر مدار کسب و کار دانست و افزود: باید در ادارات به روی صاحبان سرمایه باز باشد، مسئولان از تعصبات خشک اداری خارج شوند، دولت گلوگاه‌های حساس دستگاه‌ها را به اهلش بسپارد و ناخالصی‌ها از مجموعه دستگاه‌ها کنارگذاشته شوند تا روان‌سازی به معنای واقعی انجام شود.

ریگی افزود: دولت رقم‌های خوبی را برای توسعه سیستان و بلوچستان در نظر گرفته و اگر درست و صحیح برنامه‌ریزی و کار شود، می‌توان این سرمایه‌ها را برای تولید، اشتغال و توسعه استان بکار گرفت.

وی اظهار کرد: باید لیست تمامی واحدهای نیمه تعطیل و تعطیل صنعتی و تولیدی استان تهیه و راهکارهای فعال‌سازی آنها نیز بررسی شود و از منابع اعتباری دولت به نحو شایسته‌ای جهت فعال‌سازی واحدهای واجد شرایط استفاده شود.

این نماینده مجلس اضافه کرد: تصحیح آمار، نقد صحیح و تلاش برای افزایش ردیف‌های اعتباری استان باید از سوی مدیران انجام شود.

وی افزود: مسئولان باید نرخ واقعی بیکاری استان را مشخص کنند و بر اساس واقعیات موجود گزارشی واقعی و قابل دفاع به مردم و دولت ارائه دهند.

وی با اشاره به این که وظیفه دولت آماده کردن زیرساخت‌ها و تهیه زمینه‌های لازم برای سرمایه‌گذاری بخش خصوصی و عمومی است، تصریح کرد: واقع‌گرایی، راست‌گویی و صداقت با مردم گره‌گشای حل مشکلات جامعه است.

نماینده مردم خاش اظهار کرد: وقتی از خودمان و یا هر فرد عادی در مورد نرخ بیکاری استان سئوال کنیم، به آماری بیش از ۳۰ درصد می‌رسیم چراکه نباید واقعیت را بگوییم.

وی تأکید: برای دفاع از حق مردم باید واقعیات را برای دولت که سیاستگذاری‌ها و پاسخگویی به مطالبات مردم را بر عهده دارد، بازگو کنیم.