تنظیم شده توسط شبکه اسناد حقوق بشر بلوچستان (کمپین فعالین بلوچ) – دوشنبه ۲۰ بهمن ماه ۱۴۰۴
✍️ بیش از یک ماه از درگذشت یحیی خان توکلی میگذرد؛ چهرهای شناختهشده از میان جامعه بلوچ در جنوب استان کرمان که نام او با ایستادگی در برابر پروژههای انتقال آب از رودبارزمین و حوضه هلیلرود گره خورده است.
یحیی خان توکلی در سالهایی که طرحهای انتقال منابع آبی جنوب کرمان بهمنظور تأمین آب صنایع و کارخانجات مستقر در شمال و غرب استان در دستور کار نهادهای حکومتی قرار داشت، بهعنوان یکی از صداهای معترض محلی شناخته میشد. طرحهایی که بر اساس آن، آبهای سطحی و زیرزمینی مناطق جیرفت، رودبارزمین و حوضه هلیلرود، بدون مشارکت مؤثر جوامع محلی و بدون شفافیت عمومی، به خارج از مناطق مبدأ هدایت میشد.
او بارها نسبت به پیامدهای این پروژهها هشدار داده بود؛ از تشدید بحران کمآبی و افت منابع زیرزمینی گرفته تا تهدید کشاورزی بومی، معیشت ساکنان و تداوم زندگی در جنوب کرمان. مخالفتهای یحیی خان توکلی نه در قالب خشونت، بلکه از مسیر پیگیریهای محلی، گفتوگو با بزرگان منطقه و همراهی با مطالبات مردمی انجام میشد.
درگذشت یحیی خان توکلی در روز سهشنبه ۱۶ دیماه ۱۴۰۴ بر اثر عارضه قلبی، برای بسیاری از ساکنان جنوب کرمان تنها از دست دادن یک فرد نبود؛ بلکه یادآور خاموش شدن یکی از صداهایی بود که در سالهای گذشته نسبت به بهرهبرداری ناعادلانه از منابع طبیعی منطقه هشدار میداد.
یاد و نام او امروز بیش از آنکه به زمان مرگش گره بخورد، به مسیری بازمیگردد که در دفاع از حق آب، حق معیشت و حق ماندن مردم در سرزمین خود پیمود؛ مسیری که همچنان برای بسیاری از ساکنان جنوب کرمان ناتمام مانده است.
